ελληνικά, σκακιστικά, πολιτικά

αναλύσεις και συζητήσεις

Γιατί δεν πρέπει να υπάρχει σταθερό «αρχικό» έλο

Το άρθρο αυτό αποτελεί μέρος μιας σειράς για τα συστήματα αξιολόγησης.

Πολλές φορές διαβάζω ή ακούω σε συζητήσεις για τα θέματα εθνικής αξιολόγησης την παρότρυνση: «Ας δώσουμε σε όλους έναν αρχικό βαθμό αξιολόγησης!» Μια τέτοια κίνηση, που ξεκινάει συνήθως από πρακτικούς λόγους (να αξιολογήσουμε όσο γίνεται πιο πολλούς), οδηγεί με μαθηματική βεβαιότητα στον αποπληθωρισμό (deflation), δηλαδή τη συστηματική υποβάθμιση του συστήματος.

Αυτό σημαίνει ότι ο βαθμός αξιολόγησης των σκακιστών παρουσιάζεται χαμηλότερος από τον πραγματικό σε σύγκριση με αντίστοιχες αποδόσεις πριν από κάποια χρόνια ή με τις αντίστοιχες αποδόσεις ξένων σκακιστών. Για παράδειγμα, οι πρωταθλητές έφηβοι εμφανίζονται αξιολογημένοι 100 ή 200 μονάδες χαμηλότερα από τους πρωταθλητές προ δεκαετίας ή εικασαετίας χωρίς να υπάρχει μείωση των απασχολούμενων σκακιστών ή αισθητή υποβάθμιση όλου του σκακιστικού χώρου.

Το φαινόμενο αυτό είναι άμεση συνέπεια της αξιολόγησης με σταθερό αρχικό βαθμό. Η επιλογή αυτή είχε γίνει δύο φορές στο παρελθόν στην Ελλάδα κατά τη μηχανογράφηση των εθνικών βαθμών αξιολόγησης (μια φορά με αρχικό σταθερό έλο 1600 και μια με 1300) και η σαφής υποβάθμιση που βλέπουμε τώρα είναι το μαθηματικό επακόλουθο. Ένα απλό παράδειγμα εξηγεί γιατί συμβαίνει αυτό (το παράδειγμα παρουσιάζεται αναλυτικά στην αγγλική Wikipedia):

Ας δεχτούμε μια παρέα τεσσάρων φίλων που ξεκινούν να παίζουν σκάκι την ίδια εποχή. Σύμφωνα με το παράδειγμα, στην περιοχή τους όλοι οι σκακιστές ξεκινάνε με σταθερό εθνικό έλο 1500 και συντελεστή k=32. (Ο συντελεστής k είναι ο αριθμός που μετατρέπει τη διαφορά σκακιστικής απόδοσης σε διαφορά βαθμών αξιολόγησης).

Στην πραγματικότητα, μόνο οι τρεις φίλοι είναι ισοδύναμοι, δηλαδή τα αποτελέσματα μεταξύ τους είναι μοιρασμένα. Ο άλλος είναι αρκετά πιο ισχυρός, αφού τους κερδίζει τρεις στις τέσσερις φορές (κάτι που αναλογεί σύμφωνα με το σύστημα έλο σε διαφορά 200 πόντων). Με άλλα λόγια, οι τρεις είναι 1500άρηδες αλλά ό τέταρτος είναι στην πραγματικότητα 1700άρης.

Αμέσως ο σύλλογος των τεσσάρων προκηρύσσει το εσωτερικό πρωτάθλημα νέων σκακιστών και, επειδή υπάρχουν μόνο τέσσερις συμμετοχές και άφθονος χρόνος, αποφασίζουν να παίξουν ένα τουρνουά πουλ δεκαπλών συναντήσεων μεταξύ τους για να προκύψουν αντικειμενικά δίκαια αποτελέσματα.

Πατήστε εδώ για τη συνέχεια του άρθρου

12 Οκτωβρίου, 2008 Posted by | ΕΛΟ | , | 3 Σχόλια