ελληνικά, σκακιστικά, πολιτικά

αναλύσεις και συζητήσεις

Εκλογική ορολογία στην ΕΣΟ: «Προκρίσεις με παράβολο»

Στις 7 Δεκεμβρίου θα γίνουν στην Αθήνα οι αρχαιρεσίες για το νέο Διοικητικό Συμβούλιο της Ελληνικής Σκακιστικής Ομοσπονδίας (ΕΣΟ). Σύμφωνα με τον Αθλητικό Νόμο, το ΔΣ έχει 21 μέλη και εκλέγεται στα τέλη κάθε ολυμπιακής χρονιάς με τετραετή θητεία. Το εκλογικό σύστημα είναι μια μορφή ιδιαίτερα ενισχυμένης αναλογικής, όπως περιγράφεται από τον ίδιο Αθλητικό Νόμο, αφού απαιτεί ποσοστό 20% για να μπει ένα συνδυασμός στην κατανομή των εδρών στα ψηφοδέλτια παρατάξεων. Οι σύμβουλοι εκλέγονται από τα ψηφοδέλτια κατά σειρά προτεραιότητας (λίστα επιλογής) χωρίς σταυροδοσία.

Στο απερχόμενο ΔΣ, 17 μέλη είχε εκλέξει ένας συνασπισμός προσωπικοτήτων και παρατάξεων υπό το Γιώργο Μακρόπουλο και 4 μέλη είχε εκλέξει το ψηφοδέλτιο της Νέας Σκακιστικής Κίνησης με επικεφαλής τον αείμνηστο Πειραιώτη μετρ Αντώνη Μπόγδανο.

Πριν από λίγες ημέρες, η Νέα Σκακιστική Κίνηση ανακοίνωσε με διακήρυξή της (διαβάστε την εδώ) την υποψηφιότητα του ψηφοδελτίου της και για τις εκλογές του 2008 και έδωσε έτσι το έναυσμα για τον επίσημο προεκλογικό αγώνα.

Καθώς χάρη στο Διαδίκτυο ολοένα και περισσότεροι φίλοι του σκακιού ενημερώνονται για τα τεκταινόμενα στους «ενδότερους κύκλους», σκέφτηκα αντί να αρκεστώ στη δημοσίευση ανακοινώσεων και δελτίων τύπου, να επεξηγήσω για τους αναγνώστες μερικούς από τους  «κωδικοποιημένους όρους» του προεκλογικού αγώνα —τουλάχιστον όπως τους καταλαβαίνω. Για παράδειγμα, τι σημαίνει ο όρος «Κατάργηση των εξωαγωνιστικών προκρίσεων μέσω παραβόλων» που θα διαβάσετε στη διακήρυξη της ΝΣΚ;

(Συνέχεια) Στα μέσα της δεκαετίας του 1990, ο εισαγόμενος διεθνής κατακερματισμός των ηλικιακών κατηγοριών των νέων (που δεν είναι μόνο σκακιστικό αλλά γενικότερο αθλητικό φαινόμενο) είχε οδηγήσει σε συνεχή αύξηση του αριθμού των εφηβικών κατηγοριών και των αντίστοιχων περιφερειακών (προκριματικών) και πανελλήνιων ατομικών πρωταθλημάτων. Το αποτέλεσμα ήταν η συνεχής οργανωτική υποβάθμισή τους και οι αυξημένες διαμαρτυρίες από την περιφέρεια, καθώς για οικονομικούς λόγους οι αγώνες γίνονταν συνήθως στην Αθήνα με μερική κάλυψη των μετακινούμενων νέων και νεανίδων (στη λογική «όλο και κάποιον θα έχουν να τους φιλοξενήσει στην πρωτεύουσα»).

Οι διαμαρτυρίες ήταν ακόμη πιο έντονες και ακόμη πιο δικαιολογημένες από τα μικρότερα περιφερειακά αστικά κέντρα, όπου οι νέοι σκακιστές και σκακίστριες έπρεπε, πριν αντιμετωπίσουν τα έξοδα και βρουν το χρόνο για τους τελικούς στην Αθήνα, να ξεπεράσουν πρώτα τα ανάλογα διλήμματα για τους προκριματικούς αγώνες στα δικά τους περιφερειακά κέντρα, όπως Ηράκλειο η Χανιά για την Κρήτη, Καβάλα για Ανατολική Μακεδονία-Θράκη, Πάτρα για Πελοπόννησο, Δυτική Ελλάδα, Επτάνησα και Ήπειρο (!), Πειραιάς (!) για το Αιγαίο, και να προκριθούν για τους τελικούς!

Σε απάντηση αυτών των προβλημάτων υιοθετήθηκε σταδιακά και στην Ελλαδα το διεθνές μοντέλο του «ανοιχτού πρωταθλήματος». Τα ανοιχτά πρωταθλήματα είναι μια διαδεδομένη πρακτική στο σκάκι, όπου έχει αναπτυχθεί και ειδικό σύστημα αγώνων, το «ελβετικό» και όπου η αυξημένη ζήτηση για συμμετοχή στους αγώνες μετασχηματίζεται σε οργανωτικό αποτέλεσμα μέσω του μηχανισμού των «παραβόλων» —άλλος όρος για διευκρίνιση.

Φέτος, το 2008, και μετά από μια εξέλιξη που δεν υπήρξε ευθύγραμμη όλα αυτά τα χρόνια, οι σκακιστές φιλοξενήθηκαν σε ξενοδοχειακό συγκρότημα 4 αστέρων στην Καλλιθέα Χαλκιδικής και οι αγώνες έγιναν στους αντίστοιχους συνεδριακούς χώρους (καμία σχέση με τις φοιτητικές εστίες της δεκαετίας του 1980, τα αμφιλεγόμενα παραλιακα ξενοδοχεία του Σαρωνικού, τους μέτριους έως κακούς αγωνιστικούς χώρους). Συμμετείχαν 405 παιδιά, από τα οποία περί τα 165 χωρίς επιβάρυνση, με βάση ένα σύνθετο μαθηματικό σύστημα προκρίσεων. Ο αριθμός αυτός δεν είναι απλώς συγκρίσιμος αλλά και αισθητά μεγαλύτερος από τους αντίστοιχους αριθμούς προκρίσεων πριν από το σύστημα αυτό.

Η χρηματοδότηση του συνολικού τεχνικού μέρους και των 165 που αγωνίστηκαν χωρίς επιβάρυνση δική τους, αλλά και της ΕΣΟ, έγινε από τα παράβολα που πλήρωσαν τα υπόλοιπα 240 παιδιά (και ο επιπλέον σημαντικός αριθμός από  γονείς, συνοδούς, προπονητές κ.ο.κ.): ένα ποσό της τάξης των 50 ευρώ για ημερήσια διατροφή και φιλοξενία επί 8 ή 9 ημέρες, τα ναύλα τους, διάφορα μικροέξοδα —συνολικά ένα σημαντικό ποσό, γύρω στα 600 ευρώ ο καθένας.

Πρόκειται αναμφισβήτητα για μια τριγωνική επιχείρηση, μια «εμπορευματοποίηση» κατά την ορολογία της ΝΣΚ, όπου τα τρία μέρη συμμετέχουν προσπαθώντας το καθένα να αποκομίσει αυτό που το ενδιαφέρει:

  • Ο οργανωτής να εξασφαλίσει το συνδυασμό τιμών, ποιότητας, και οργανωτικής υποδομής που θα του διασφαλίσει αφενός την ανάθεση της διοργάνωσης αλλά και θα του αποφέρει προφανώς τα περισσότερα κέρδη.
  • Ο φορέας (ΕΣΟ) να μετατρέψει το θεσμικό της μονοπώλιο σε οργανωτικό αποτέλεσμα αποκομίζοντας επίσης όσο δυνατόν περισσότερα κέρδη για τον προϋπολογισμό της (μηδενική επιβάρυνση για τη διοργάνωση, περισσότερες προκρίσεις, έξτρα φιλοξενίες για συνέδρια και άλλα).
  • Πολλοί σκακιστές που για οποιονδήποτε λόγο δεν μπόρεσαν να προκριθούν ή δεν θέλησαν καν να μπουν στη διαδικασία της πρόκρισης (π.χ. ασθενείς, σπουδαστές, κάτοικοι μικρών περιφερειακών πόλεων) να έχουν μια δεύτερη ευκαιρία συμμετοχής με όσο γίνεται μικρότερο κόστος και όσο το δυνατόν καλύτερες συνθήκες συμμετοχής.

Ποιος μένει απέξω: Οι σκακιστές που ή δεν μπόρεσαν να προκριθούν αγωνιστικά ή δεν μπόρεσαν να αγωνιστούν (για τους παραπάνω λόγους) και δεν μπορούν να καλύψουν το οικονομικό κοστος αυτής της δεύτερης ευκαιρίας.

Ποιος διαμαρτύρεται πιο έντονα: Οι σκακιστές της Αθήνας, αφού το σύστημα των προκρίσεων δεν είναι αναλογικό αλλά «ελαφρά πολωμένο» υπέρ της περιφέρειας και ισχυρίζονται ότι «πληρώνουν το μάρμαρο της αποκέντρωσης».

Ποιος είναι πιο ευχαριστημένος: Μένει ως άσκηση για τον αναγνώστη.

Από την άλλη, στην Αττική διοργανώνεται ένα παρόμοια ογκώδες προκριματικό περιφερειακό πρωτάθλημα, με παράβολο συμμετοχής που είναι μεν μικρό (10 ευρώ) αλλά ισχύει για όλους (και χρησιμοποιείται εξολοκλήρου για να καλύψει ένα μέρος μόνο των συνολικών οργανωτικών εξόδων).

Αυτό το περίπλοκο σύμπλεγμα καταλαβαίνω εγώ όταν ακούω τον όρο «Κατάργηση των εξωαγωνιστικών προκρίσεων μέσω παραβόλων» και επειδή καλή είναι η όσο γίνεται αντικειμενική παρουσίαση των πραγμάτων, αλλά εδώ είναι φανερό ότι υπάρχει πεδίο πολιτικής εκτίμησης και δράσης με διαφορετικούς τρόπους, ας συνεισφέρω και την προσωπική μου άποψη.

Ως προς το πανελλήνιο πρωτάθλημα, η γνώμη μου είναι ότι τα θετικά στοιχεία του συστήματος υπερκαλύπτουν —με διαφορά τα αρνητικά. Υπάρχουν βέβαια πολλά σημεία με δυνατότητες βελτιώσεων: Από τα κάθε λογής τεχνικά (π.χ. ίσως μια πρώτη φάση με λιγότερες ή πιο γρήγορες αγωνιστικές και play-off στη συνέχεια) μέχρι τα διοικητικά και οικονομικά —τελικά, τα παζάρια και η νέα επιβάρυνση των γονέων από τα διασυλλογικά Α’ Εθνικής θα παίξει οπωσδήποτε το ρόλο της σε αυτά. Όμως θεωρώ το σύστημα σωστό στα θεμέλιά του. Τα 165 παιδιά που προκρίνονται χρηματοδοτούνται από την «αυτοφορολόγηση» των υπόλοιπων 240. Υπάρχει μεγάλο περιθώριο κοινωνικής κριτικής, αλλά σε πρακτικό επίπεδο, με τα προηγούμενα συστήματα δεν έπαιζαν καν τα 165 παιδιά.

Αντίθετα, ως προς το πρωτάθλημα Αττικής θεωρώ λάθος για λόγους αρχής να μην προβλέπεται ένα σύστημα δωρεάν προκρίσεων. Για παράδειγμα, πιστεύω ότι κάθε σωματείο θα έπρεπε να έχει το δικαίωμα να στέλνει τουλάχιστον ένα αγόρι κι ένα κορίτσι του δωρεάν στους αγώνες, οι πρωταθλητές Αττικής και Ελλάδας θα έπρεπε να παίζουν δωρεάν, σωματεία με αναπτυξιακή προσπάθεια ή δραστηριότητα σε απομακρυσμένες περιοχές θα έπρεπε να κερδίζουν θέσεις δωρεάν κ.ο.κ. Πιστεύω ότι και εδώ είναι απαραίτητο ένα σύστημα κριτηρίων αναγνώρισης και επιβράβευσης. Το ύψος όμως του παραβόλου είναι τόσο μικρό, ώστε είναι δύσκολο να γίνει η (θεωρώ απαραίτητη) συζήτηση σε θέματα αρχής.

Τέλος, να …αποκαλύψω και το υποκειμενικό κριτήριο που χρησιμοποιώ για να μελετήσω αν είναι σωστό ή όχι ένα τέτοιο αυτοχρηματοδοτούμενο σύστημα. Είναι η οριακή συνθήκη της προθυμίας των υπολοίπων για «αυτοφορολόγηση»:

  • Στα πανελλήνια πρωταθλήματα, αν δεν πληρώσει κανείς παράβολο, υπάρχουν 165 προκριθέντες για να γίνει το πρωτάθλημα (εφόσον βέβαια έχει εξασφαλιστεί ο διοργανωτής).
  • Στα αττικά πρωταθλήματα, αν δεν πληρώσει κανείς παράβολο, δεν υπάρχουν ούτε σκακιστές, ούτε πρωτάθλημα ακόμη και αν εξασφαλιστεί ο διοργανωτής.
Advertisements

12 Νοέμβριος, 2008 - Posted by | ΑΡΧΑΙΡΕΣΙΕΣ, ΕΣΟ, ΘΕΣΜΟΙ, ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΑΞΕΙΣ, ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΓΩΝΩΝ | , , , , , , ,

2 Σχόλια »

  1. […] του κ. Οδυσσέα Βαζελάκη Σε απάντηση του άρθρου Εκλογική ορολογία στην ΕΣΟ: «Προκρίσεις με παράβολα» που δημοσιεύσαμε, πήραμε από τον διεθνή διαιτητή και […]

    Πίνγκμπακ από Προκρίσεις με παράβολα: Απάντηση του κ. Οδυσσέα Βαζελάκη « ελληνικά, σκακιστικά, πολιτικά | 13 Νοέμβριος, 2008

  2. […] παρουσιάσει τις θέσεις της Νέας Σκακιστικής Κίνησης (εδώ). Η Νέα Σκακιστική Πρωτοβουλία, που αποτέλεσε την […]

    Πίνγκμπακ από Μήπως παράγουμε πολλές παρατάξεις; « ελληνικά, σκακιστικά, πολιτικά | 2 Δεκέμβριος, 2008


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: