ελληνικά, σκακιστικά, πολιτικά

αναλύσεις και συζητήσεις

Σκέψεις για τον πίνακα των Έλο της FIDE

GM Στράτος Γρίβας

GM Στράτος Γρίβας

Με αφορμή τη δημοσίευση των νέων διεθνών βαθμών αξιολόγησης από τη FIDE, δημοσιεύω σήμερα το παρόν άρθρο που είχε την καλοσύνη να ετοιμάσει ειδικά για τα ε, σ, π ο GM Στράτος Γρίβας, μέλος της επιτροπής προπονητών της FIDE. Όπως γνωρίζουν οι τακτικοί αναγνώστες του ιστολογίου, δεν συμμερίζομαι αναγκαστικά όλες τις απόψεις του, ιδιαίτερα στα περί αναγκαιότητας  ή όχι των ελληνικών έλο, αλλά θεωρώ παρόλα αυτά σημαντική και ενδιαφέρουσα την παρούσα συνεισφορά του στο δημόσιο διάλογο για τα σκακιστικά πράγματα —και όπως είχα δεσμευτεί ξεκινώντας αυτό το ιστολόγιο πριν από τρεις μήνες (και πιστεύω ότι τήρησα μέχρι σήμερα), αυτό που με ενδιαφέρει είναι η συζήτηση για την ουσία των πραγμάτων.

ΜΕΡΙΚΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ ΕΠΙ ΤΟΥ ΠΙΝΑΚΑ ELO ΤΗΣ FIDE

Η μονάδα μέτρησης δυναμικότητας που χρησιμοποιείται στο σκάκι εδώ και 40 περίπου χρόνια από την FIDE, έχει δημιουργήσει θετικές και αρνητικές καταστάσεις και απόψεις. Κατά τη γνώμη μου, το σύστημα ELO μπορεί να βοηθήσει στην αναγνώριση της δυναμικότητας ενός σκακιστή όταν βασίζεται σε μεγάλο αριθμό «καταμετρημένων» παρτίδων (60-70 τουλάχιστον) και σε ένα βάθος 2-3 χρόνων. Αλλά και πάλι τα συγκεκριμένα δεδομένα είναι πολύ γενικά.

Ένα ερώτημα που πλανάται στο μυαλό πολλών σκακιστών, είναι ο λεγόμενος πληθωρισμός του ELO, καθώς όλο και περισσότεροι σκακιστές παγκοσμίως επιτυγχάνουν την είσοδό τους σε αυτή την περιβόητη λίστα. Σίγουρα ο πληθωρισμός αυτός υπάρχει και είναι λογικός (και μαθηματικός), αφού παρατηρούμε ότι η κορυφή συνεχώς μεγαλώνει. Σε διάφορες συζητήσεις που είχα με τους υπεύθυνους της FIDE, αλλά και στην Επιτροπή Προπονητών της FIDE (FIDE Trainers’ Committee), τα συμπεράσματα είναι τα εξής:

  1. Ο πληθωρισμός του ELO είναι σχετικά μικρός και αναμενόμενος.
  2. Η αύξηση της κορυφής αλλά και γενικά η παρουσία πολλών σκακιστών με ΕΛΟ 2700+ οφείλεται περισσότερο στην άνοδο και στην καλύτερη εκπαίδευση και επιστημονική κατανόηση του σκακιού.

Για να καταλάβουμε περισσότερο τη συγκεκριμένη άποψη, θα πρέπει να έχουμε κάποια παραδείγματα (θα χρησιμοποιήσω τον εαυτό μου, ώστε να αποφύγω να «θίξω» άλλους σκακιστές).

Παράδειγμα 1: Ας ξεκινήσουμε συγκρίνοντας την λίστα των κορυφαίων εφήβων σκακιστών (τοπ-10) του 1985 και του 2008:

Ιανουάριος 1985 (2438) Ιανουάριος 2008 (2668)
1 Agdestein Simen (IM NOR 2500) Carlsen Magnus (GM NOR 2776)
2 Klinger Josef (FM OST 2495) Karjakin Sergey (GM UKR 2706)
3 Dlugy Maxim (IM USA 2485) Vachier-Lagrave Maxime (GM FRA 2696)
4 Barua Dipyendu (IM IND 2445) Wang Hao (GM CHN 2691)
5 Granda Julio (IM PER 2440) Rodshtein Maxim (GM ISR 2650)
6 Murshed Niaz (IM BAN 2415) Caruana Fabiano (GM ITA 2646)
7 Rechlis Gad (FM ISL 2405) Li Chao (GM CHN 2628)
8 Grivas Efstratios (IM GRE 2400) Nepomniachtchi Ian (GM RUS 2628)
9 Saeed Saeed-Ahmed (IM UAE 2400) So Wesley (GM PHI 2627)
10 Dreev Alexei (FM URS 2395) Kuzubov Yuriy (GM UKR 2626)

Με μια απλή ανάγνωση αντιλαμβανόμαστε ότι υπάρχει διαφορά 230 βαθμών στο μέσο όρο ELO του τοπ-10 των δύο λιστών, σε χρονικό διάστημα 23 χρόνων. Η μία (η απλή) άποψη θα υποστήριζε ως αιτία τον πληθωρισμό του ELO. Όμως τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά. Το σημερινό τοπ-10 είναι σαφώς πιο ισχυρό σκακιστικά, κερδίζει τουρνουά παγκόσμιας κλάσης, ενώ και ο Carlsen είναι μέσα στους 5 ισχυρότερους σκακιστές ανεξαρτήτως ηλικίας. Σε αντίθεση, ο Agdestein με το ζόρι ήταν στο τοπ-100. Σε απλή γλώσσα η δεκάδα των εφήβων του 2008 είναι σαφώς πολύ ανώτερη «σκακιστικά» από τη δεκάδα του 1985 και το ELO αντικατοπτρίζει ακριβώς αυτή τη διαφοροποίησή τους.

Αλλά πού οφείλεται αυτή η σκακιστική τoυς διαφορά; Κατά τη γνώμη μου στους ακόλουθους βασικούς λόγους:

  1. Συστηματική και ποιοτικότερη προπόνηση
  2. Καλύτεροι και πιο καταρτισμένοι προπονητές
  3. Εκτεταμένη βιβλιογραφία
  4. Συστηματική χρήση βάσεων δεδομένων και μηχανών ανάλυσης
  5. Δυνατότητες συμμετοχής σε περισσότερα και ισχυρότερα τουρνουά

Παράδειγμα 2: Στο δεύτερο παράδειγμά μας θα αναλύσουμε την προσωπική μου εξέλιξη (ELO από το 2000) και μετά:

2000 2503 2499 2499
2001 2489 2489 2489 2489
2002 2497 2495 2495 2494
2003 2491 2491 2492 2503
2004 2520 2520 2520 2520
2005 2520 2520 2515 2504
2006 2506 2500 2496 2495
2007 2510 2510 2507 2509
2008 2509 2498 2490 2502
2009 2505

Τα στοιχεία που έχουμε είναι:

  1. Οι αναφερόμενες λίστες είναι 36 σε διάστημα 8 χρόνων
  2. Ο μέσος όρος ELO των 36 λιστών είναι 2502,5
  3. Οι παρτίδες που αξιολογήθηκαν είναι 264
  4. Το μεγαλύτερο ELO είναι 2520 και το μικρότερο 2489.

Τι συμπεράσματα θα μπορούσαμε να εξαγάγουμε;

  1. Η σταθεροποίηση είναι προφανής
  2. Δεν υπάρχει εξέλιξη ή πτώση.

Όμως, αν υποστηρίξουμε τη θεωρία του μεγάλου πληθωρισμό του ELO, τότε δε θα έπρεπε να έχω περισσότερο ELO – ας πούμε 2540-2550, αφού αποδεικνύω σαφή σημάδια σταθεροποίησης και υπάρχει («κυκλοφορεί γύρω») μου πολύ περισσότερο ELO να επωφεληθώ;

Η απάντηση είναι μάλλον απλή: Έχοντας αποσυρθεί ουσιαστικά από το επαγγελματικό αγωνιστικό σκάκι το 1999 (εργαζόμενος πλέον ως προπονητής και συγγραφέας) η αγωνιστική ανοδική πορεία μου ανακόπηκε, στη συνέχεια σταθεροποιήθηκε και σε λίγα χρόνια θα ακολουθήσει φυσιολογικά πτωτική εξέλιξη. Η σταθεροποίηση οφείλεται κατά τη γνώμη στην καλή σκακιστική παιδεία που έλαβα από τους προπονητές μου, η οποία μου επιτρέπει να «κρατιέμαι» σε κάποιο καλό σκακιστικό επίπεδο, χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια.

Όμως, στην παγκόσμια σκακιστική κατάταξη υποχωρώ συνεχώς με κάθε νέα λίστα ELO, καθώς κάποτε με το ίδιο ELO ήμουν περίπου στο νούμερο 200 (και πιο παλιά στο 120 περίπου), ενώ τώρα είμαι στο 805. Φυσικά η τόσο μεγάλη πτώση δεν μπορεί να οφείλεται μόνο στον πληθωρισμό, αλλά περισσότερο στο γεγονός ότι παρουσιάζονται συνεχώς καλύτεροι και ποιοτικότεροι σκακιστές παγκοσμίως.

Παράδειγμα 3: Πριν από 20 περίπου χρόνια τα ELO των κορυφαίων εφήβων μας κυμαινόντουσαν στο 2350-2400 (Γρίβας-Κοτρωνιάς). Σήμερα οι κορυφαίοι μας έφηβοι κυμαίνονται στο 2360-2380 (Παυλίδης-Κανακάρης), δηλαδή περίπου στα ίδια επίπεδα. Αυτό το στοιχείο είναι αρνητικό για το ελληνικό σκάκι και αποδεικνύει κατά τη γνώμη μου ότι υπάρχει σοβαρό πρόβλημα στη σκακιστική ανάπτυξη της χώρας μας. Η προσπάθεια της ΕΣΟ για GM σε πολύ μικρές ηλικίες (14-15) είναι σύμφωνη με την παγκόσμια τάση, αλλά υποφέρει στο σχεδιασμό της. Κατά τη γνώμη μου το πρόγραμμα είναι άναρχο, χωρίς κεντρική υποστήριξη και κατεύθυνση, ακόμα και στην ύλη και την ποιότητα των προπονήσεων. Με τις υπάρχουσες κοινωνικές και σκακιστικές ιδιαιτερότητες της χώρας μας, πιο εφικτή φαίνεται η προσπάθεια για GM στις ηλικίες 18-20 ετών.

Ακόμα ένα σημείο που διχάζει τους σκακιστές είναι η συνύπαρξη διεθνή και εγχώριου πίνακα ELO. Όταν η βάση του διεθνούς ELO ήταν στο 2200 ήταν απολύτως φυσιολογικό να υπάρχουν και εγχώριες λίστες ώστε να είναι δυνατή η καταμέτρηση και κατωτέρων δυναμικοτήτων (μέχρι και τη βάση του 1000 στην Ελλάδα). Πλέον το διεθνές ELO απέκτησε βάση στο 1200 (και σύντομα θα κατέβει στο 1000), αλλά αποφασίστηκε και η δημοσίευσή του σε πολύ τακτά διαστήματα, συνεπώς θεωρώ πλέον περιττή τη συνύπαρξη δύο σχετικών πινάκων

Ένα τελευταίο σημείο που αξίζει να αναλυθεί είναι σύγκριση δυναμικότητας κορυφαίων σκακιστών-ELO, διαφόρων χρονικών περιόδων. Φυσικά υπάρχουν πολλές απόψεις, αλλά προσωπικά πιστεύω ότι το σταθεροποιημένο ELO κάθε κορυφαίου σκακιστή είναι συγκρίσιμο από πλευράς γενικής δυναμικότητας και αντικατοπτρίζει την εξέλιξη του ίδιου του αθλήματός μας. Συνεπώς π.χ. το ELO του Fischer (2780) και του Kasparov (2851) αποδεικνύουν ότι:

  1. Ο Kasparov παραμένει ο ισχυρότερος σκακιστής όλων των εποχών.
  2. Ο Fischer πρέπει να θεωρείται πλέον μέσα στους 5-6 καλύτερους σκακιστές όλων των εποχών και όχι ο καλύτερος ή ο δεύτερος καλύτερος.

Ίσως οι απόψεις μου ακούγονται κάπως αιρετικές, αλλά τελικά είναι και λάθος να συγκρίνεις σκακιστές διαφόρων χρονικών περιόδων. Ο κάθε σκακιστής πρέπει να αναφέρεται στην εποχή του και να συγκρίνεται μόνο με σκακιστές της ίδιας περιόδου. Δεν τιμούμε τους Παγκόσμιους Πρωταθλητές όταν προσπαθούμε να τους συγκρίνουμε με πρόσφατους καλούς σκακιστές οι οποίοι έχουν πολλά πλεονεκτήματα, αφού έχουν εκμεταλλευτεί σωστά τις τεχνολογικές και προπονητικές δυνατότητες που παρέχει η εποχή μας, αλλά και έχουν διδαχθεί από τους προγενέστερούς τους.

Σκεφτείτε ότι αν π.χ. ο Steinitz ή ο Lasker αγωνιζόντουσαν σήμερα, πολύ δύσκολα θα ανήκαν στο τοπ-100, σύμφωνα με τις γνώσεις και την αγωνιστική δύναμη που είχαν στην εποχή τους. Μία λογική κατάσταση, καθώς π.χ σεβόμαστε τους μηχανικούς του 1900, τους αναφέρουμε και τους συμβουλευόμαστε στην αρχική εκπαίδευσή μας, αλλά πολύ δύσκολα είναι συγκρίσιμοι ποιοτικά με τους μηχανικούς του 2008.

Όσο περνάνε τα χρόνια οι μηχανικοί θα γίνονται καλύτεροι και σοφότεροι και το σκάκι αντίστοιχα, ως επιστήμη και άθλημα θα εξελίσσεται και θα «προσφέρει» καλύτερους και ποιοτικότερους σκακιστές.

Φυσικά όλα τα παραπάνω δεν μπορούν να θεωρηθούν απόλυτα και οι διαφορετικές απόψεις είναι καλοδεχούμενες, απλά αντικατοπτρίζουν τις προσωπικές απόψεις που αποκόμισα σε συζητήσεις με έναν αριθμό ανθρώπων σχετικών με το άθλημά μας (υπεύθυνοι FIDE, κορυφαίοι προπονητές, κ.α.).

Καλή Χρονιά σε Όλους

Αθήνα 04.01.2009
Στράτος Γρίβας

Advertisements

4 Ιανουαρίου, 2009 - Posted by | ΕΛΟ | , ,

5 Σχόλια »

  1. Όπως έχω γράψει κατεπανάληψη στο παρελθόν (και σε αυτό το ιστολόγιο), θεωρώ αδιανόητη την «εγκατάλειψη» της επεξεργασίας των εθνικών βαθμών έλο. Συνοπτικά, θα αναφέρω ότι:

    1) Η εντύπωση του Στράτου (και πολλών, κορυφαίων και μη, σκακιστών) ότι τα διεθνή έλο είναι σε καλύτερη κατάσταση από τα ελληνικά, απλώς δεν ισχύει. Τα λάθη είναι επίσης πολλά (μπαίνουν και οι επιπλέον παράγοντες των συνωνυμιών, της λάθος απόδοσης των ελληνικών, της αξιολόγησης ελλήνων που δεν είναι αθλητές-μέλη της ΕΣΟ) και διορθώνονται πολύ δύσκολα όταν δεν πρόκειται για σούπερ γκρανμέτρ.
    2) Επιπλέον, όσο κατεβαίνουν τα διεθνή έλο, τόσο χρειάζεται επέκταση προς τα κάτω ο εθνικός πίνακας (έχω ήδη αναπτύξει την πρόταση για κατηγορίες Α500-Α999, Β500-Β999 κοκ).
    3) Τέλος, ο εθνικός πίνακας (θα πρέπει να) είναι πηγή κάθε λογής στατιστικών, από τα ενεργά σωματεία μέχρι τις ενεργές ηλικίες κλπ.
    Είναι γεγονός ότι ο εθνικός πίνακας δεν είναι συντονισμένος επαρκώς με το διεθνή, αλλά αυτό διορθώνεται. Επίσης μπορούν να διορθωθούν άλλες δυσλειτουργίες και να βελτιωθεί η στατιστική αξιολόγηση και παρουσίαση των δεδομένων. Θεωρώ ότι η παρουσία ενός συγκροτημένου συστήματος στατιστικής παρακολούθησης και τεκμηρίωσης της αγωνιστικής δραστηριότητας στην Ελλάδα είναι απαραίτητη προϋπόθεση για οποιαδήποτε σοβαρή εργασία σχεδιασμού και προγραμματισμού.

    Στην ουσία του άρθρου έχω άλλη μια μείζονα παρατήρηση. Είναι γεγονός ότι πουθενά δεν υπάρχει μια ενδεικτική και αποφασιστική μελέτη που να δείχνει αν η ανοδική πορεία των βαθμών αξιολόγησης (έλο) είναι αποτέλεσμα συστημικού πληθωρισμού, της αύξησης του πληθυσμού των αξιολογημένων σκακιστών, της προόδου σε σκακιστικές γνώσεις και αγώνες, ή όλων αυτών μαζί (άγνωστο σε ποιο ποσοστό). Υπάρχει μεγάλη διαμάχη και πολλά από τα επιχειρήματα έχουν έντονη πολιτική χροιά. Στο Διαδίκτυο υπάρχουν π.χ. δημοσιευμένα άρθρα βασισμένα στο μέσο όρο της αξιολόγησης των 10 κορυφαίων σκακιστών (από την 5η-15η θέση, για να μην συνυπολογίζεται το έξτρα «ταλέντο») που δείχνουν πληθωρισμό της τάξης των 120 βαθμών σε σχέση με τα διεθνή έλο προ 20ετίας. Είναι εξίσου εντυπωσιακό παράδειγμα με το παράδειγμα των δέκα κορυφαίων εφήβων που χρησιμοποιεί ο Στράτος, αλλά δυστυχώς είναι και τα δύο «περιπτωσιολογικά» –δηλαδή, δεν αποτελούν μελέτη από στατιστικώς επαρκή δείγματα.
    Δυστυχώς δεν ξέρουμε (επειδή δεν δημοσιεύονται –πιθανώς επειδή δεν γίνονται) ανάλογες μελέτες σε στατιστικά κρίσιμους ενδεικτικούς πληθυσμούς (όπως ορίζεται με αυστηρούς μαθηματικούς κανόνες). Οπωσδήποτε πάντως, η παρατήρηση του Στράτου (σύγκριση της σημερινής κορυφής των εφήβων με την κορυφή της εποχής του) φαίνεται εντυπωσιακή.

    Τέλος, ως μηχανικός πια, οφείλω να επισημάνω ότι η εφευρετικότητα και οι ικανότητες κάποιων παλιών μηχανικών ήταν (μέσα στα πλαίσια του χώρου και του χρόνου) πολύ ψηλά με οποιαδήποτε …κλίμακα έλο και αν τις μετρήσει κανένας.

    Σχόλιο από dokiskaki | 4 Ιανουαρίου, 2009

  2. Δεν μου αρέσει καθόλου η σύγκριση του πριν με το τώρα, γιατί δεν είναι καθόλου μα καθόλου εφικτή. Κανείς δεν ξέρει πως μπορεί κάποιος να παράγει γνώση βασιζόμενος στις γνώσεις (ΚΑΙ το κοινωνικό περιβάλλον) τις εποχής του.
    Αν έπρεπε πάντως να διαλέξω κάποιον, θα διάλεγα τον μοναδικό επιστήμονα που περιβάλλεται μύθους σχετικά με τις ανακαλύψεις του, και αυτός δεν είναι άλλος από τον Τέσλα.

    Τώρα για το σκάκι. Δεν είμαστε σε θέση να ξέρουμε πως και πόσο οι παλιότεροι σκακιστές θα επηρεάζονταν από τα τεχνολογικά εργαλεία και την πληθώρα της πληροφορίας. Άλλοι μπορεί θετικά , άλλοι αρνητικά.
    Δεν είναι συγκρίσιμα τα μεγέθη. Όπως δεν είναι πχ και στο ποδόσφαιρο.
    Ενας παίκτης το 60 μπορεί να ήταν απίστευτος μπαλαδόρος, αλλά πολύ μέτριος αθλητής. Θα μπορούσε να σταθεί στο τωρινό ποδόσφαιρο? Και αν ναι με τον ίδιο τρόπο παιχνιδιού? Νομίζω οτι δεν υπάρχει κανένας τρόπος να γίνουν τέτοιου είδους αναγωγές.

    Σχόλιο από Kostas Oreopoulos | 5 Ιανουαρίου, 2009

  3. Σωστά. Εδώ είναι άτοπη η σύγκριση Πελέ – Μαραντόνα (σαν ποδοσφαιρικές αξίες). Πόσο μάλλον σύγκριση ας πούμε Κασπάροβ – Αλιέχιν, όταν ο ίδιος ο Κασπάροβ έχει πει πως έμαθε σκάκι μελετώντας Αλιέχιν … Ο Αλιέχιν σήμερα τί μπορεί να γινόταν; ως πού θα μπορούσε να φτάσει;
    Επί του ΕΛΟ τώρα δυο λόγια:
    Από τη στιγμή που τα περισσότερα τουρνουά στέλνονται για διεθνή αξιολόγηση δεν αντιλαμβάνομαι γιατί πρέπει να υπάρχει Εθνικό ΕΛΟ.
    Θα μου πείτε πως υπάρχουν και σωματεία (αποκεντρωμένα επί το πλείστον) που στερούνται της δυνατότητας αγώνων με διεθνώς αξιολογημένους παίκτες. Τα ερωτήματα είναι: να υπάρχει Εθνικό ΕΛΟ για να αξιολογούνται οι παρτίδες που παίζουν μεταξύ τους οι σκακιστές για παράδειγμα στην ορεινή Νάξο (όπου είναι ο τόπος καταγωγής μου για να μην παρεξηγηθώ από κανέναν); Είναι αυτό αντιπροσωπευτικό δείγμα δραστηριότητας σωματείου; Είναι αυτό δείγμα ενεργών σκακιστών; Τις έπαιξαν τις παρτίδες ή έστειλαν χαρτομάνι για αξιολόγηση και λαμβάνουν “πιστοποιητικό ενεργού και δραστήριου σωματείου”; Σε τι θα βοηθήσει αυτό 10 ή 20 ή 100 σκακιστές που παίζουν μόνο μεταξύ τους; Σε αυτό θα χρησιμεύσει το Εθνικό ΕΛΟ; Ευχαριστώ αλλά δε θα πάρω.
    Όσον αφορά στον τωρινό τρόπο υπολογισμού του Εθνικού ΕΛΟ αφήνει αρκετά ερωτηματικά. Σαν παράδειγμα θα αναφέρω προσωπική … εμπειρία: Διασυλλογικό πρωτάθλημα Β’ Τοπικής ΕΣΣΝΑ. Με 6,5 βαθμούς σε 7 αγώνες (διευκρινίζω παιγμένους αγώνες) έχασα 5 μονάδες στο εθνικό ΕΛΟ (!!).
    Άσε που ένας παίκτης επιπέδου ας πούμε 2000, που ξεκινά τώρα το αγωνιστικό σκάκι, πόσες παρτίδες πρέπει να παίξει για να φτάσει το Ελληνικό του ΕΛΟ σε αυτό το επίπεδο (δηλαδή του 2000); Είναι εφικτό αυτό να γίνει; Απορία αφελούς …
    Ας αφήσουμε λοιπόν στην άκρη το Εθνικό ΕΛΟ και ας βρούμε άλλους τρόπους, περισσότερο αντικειμενικούς για αξιολόγηση της δραστηριότητας των σωματείων. Η Ομοσπονδία ίσως θα μπορούσε (εφόσον της το ζητούσαν βέβαια) να βοηθά στην διοργάνωση αγώνων σε αυτές τις αποκεντρωμένες περιοχές με πολλούς τρόπους (ας πούμε πριμοδοτώντας τη συμμετοχή “διεθνοελούχων”). Όπως επίσης να αναλαμβάνει η ίδια το κόστος Διεθνούς αξιολόγησης για τουλάχιστον ένα τουρνουά κάθε σωματείου (στα ιδιαιτέρως δραστήρια ή αυτά που έχουν οικονομικό πρόβλημα και περισσότερα).

    Σχόλιο από Michail Prevenios | 5 Ιανουαρίου, 2009

  4. Σχετικό με την κουβέντα το σχόλιο στο ενδιαφέρον(και με συχνές ενημερώσεις) blog του ΣΟ Θερμαικού Θεσ/νίκης «Η Φιλοξενία»
    http://filo3enia.blogspot.com/2009/01/40-in-8.html
    όπου φαίνεται η σταδιακή αύξηση του μέσου όρου ΕΛΟ του top 100 την τελευταία δεκαετία.

    Σχόλιο από typicalmih | 11 Ιανουαρίου, 2009

  5. Μιχάλη, σχετικά με το παράδειγμα σου (Διασυλλογικό ΕΣΣΝΑ) ήταν :
    ΕΛΟ Αντιπάλων: 1515.0
    Παρτίδες: 7
    Αξιολογημένες: 3 (οι αλλοι 4 αδιαβάθμητοι)
    Σκορ: 2.5
    Μεταβολή / Απόδοση: -2.55 (και αρα με στρογγυλοποίηση 5)

    Σχόλιο από Andreas Androeu | 16 Ιανουαρίου, 2009


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: