ελληνικά, σκακιστικά, πολιτικά

αναλύσεις και συζητήσεις

Τα άτιμα τα νούμερα

Και ενώ μπορείτε να ψηφίζετε σύμφωνα με τα προσωπικά σας κριτήρια στο λεπτομερές Γκάλοπ του Μέτοικου ή στη σφυγμομέτρηση γενικών αρχών Ας δούμε λοιπόν πόσοι και τι θέλουμε, ας δούμε και λίγους ψυχρούς αριθμούς. Αυτή ειναι η αγωνιστική εικόνα που δίνει ο πίνακας εθνικής αξιολόγησης της ΕΣΟ για μέτρια (έως 7 ή έως 9 παρτίδες), μεσαία (15 ή 22) και έντονη (έως 30 παρτίδες) αγωνιστική δραστηριότητα κατά το πρώτο εξάμηνο του 2010. Η κατάταξη είναι κατά φύλο και κατά ηλικία (με όριο τα 18, δηλαδή ημερομηνία γέννησης την 1/1/1993):

Πίνακας 1. Αριθμητικά στοιχεία

ΑΝΔ Α18 ΕΦΒ Κ18 ΣΑΝΔΡ ΓΥΝ Α18 ΝΝΔ Κ18 ΣΓΥΝΚ ΣΕΝΗΛ ΣΚ18 ΣΑΝΑΠ ΓΕΝ Σ ΑΓΩΝ
726 1060 1786 73 349 422 799 1409 1482 2208 7
497 803 1300 44 258 302 541 1061 1105 1602 9
243 411 654 21 143 164 264 554 575 818 15
113 187 300 7 59 66 120 246 253 366 22
59 88 147 2 22 24 61 110 112 171 30

Ο πίνακας δείχνει βέβαια διάφορα ενδιαφέροντα στοιχεία, αλλά το πιο ανησυχητικό είναι η ανυπαρξία του γυναικείου σκακιού. Επίσης, κάτι που ίσως πολλοί δεν περίμεναν, την αριθμητική υπεροχή του εφηβικού έναντι του αντρικού σκακιού σε όλα τα επίπεδα δραστηριότητας. Ας τα δούμε με ποσοστά:

Πίνακας 2. Ποσοστιαία στοιχεία

ΑΝΔ Α18 ΕΦΒ Κ18 ΣΑΝΔΡ ΓΥΝ Α18 ΝΝΔ Κ18 ΣΓΥΝΚ ΣΕΝΗΛ ΣΚ18 ΣΑΝΑΠ
32,9% 48,0% 80,9% 3,3% 15,8% 19,1% 36,2% 63,8% 67,1%
31,0% 50,1% 81,1% 2,7% 16,1% 18,9% 33,8% 66,2% 69,0%
29,7% 50,2% 80,0% 2,6% 17,5% 20,0% 32,3% 67,7% 70,3%
30,9% 51,1% 82,0% 1,9% 16,1% 18,0% 32,8% 67,2% 69,1%
34,5% 51,5% 86,0% 1,2% 12,9% 14,0% 35,7% 64,3% 65,5%

Απίστευτη βαριεστιμάρα. Νούμερα, ποσοστά και χασμουρητά. Ας το ζωντανέψουμε μετατρέποντας αυτά τα ποσοστά (με απλή αναλογική, βέβαια) σε έδρες –ή σκακιέρες, αν θέλετε– στην οχταμελή ομάδα.

Πίνακας 3. Αναλογία σε σκακιέρες 8μελούς ομάδας

ΑΝΔ Α18 ΕΦΒ Κ18 ΣΑΝΔΡ ΓΥΝ Α18 ΝΝΔ Κ18 ΣΓΥΝΚ ΣΕΝΗΛ ΣΚ18 ΣΑΝΑΠ
2,6 3,8 6,5 0,3 1,3 1,5 2,9 5,1 5,4
2,5 4,0 6,5 0,2 1,3 1,5 2,7 5,3 5,5
2,4 4,0 6,4 0,2 1,4 1,6 2,6 5,4 5,6
2,5 4,1 6,6 0,2 1,3 1,4 2,6 5,4 5,5
2,8 4,1 6,9 0,1 1,0 1,1 2,9 5,1 5,2

Τώρα αρχίζει να γίνεται σιγά-σιγά ενδιαφέρον. Οι γυναίκες δεν έχουν ούτε μισή σκακιέρα αναλογικά· άρα χρειάζονται επειγόντως ενίσχυση (δεν είναι τυχαίο που οι περισσότεροι σύλλογοι φέρνουν ξένες). Οι άντρες μοιάζει να είναι ευνοημένοι με τις τρεις σκακιέρες τους. Αν φορτωθούν και τις γυναίκες, πριμοδοτούνται μαζί με ολόκληρη σκακιέρα. Σφαγμένοι είναι ασφαλώς οι έφηβοι, όπου η προώθησή τους φαίνεται να έχει αποδώσει καλά –τουλάχιστον αριθμητικά. Παρατηρήστε ότι οι αναπτυξιακές σκακιέρες (με ή χωρίς γυναίκες) είναι παντού περισσότερες από 5.

Ας δούμε όμως σύγκριση των αναλογιών με τα τέσσερα βασικά συστήματα που ακούστηκαν: 3Α-2Ε-1Γ-2 (που ψηφίστηκε), 3Α-3Ε-1Γ-1Ν (η δική μου πρόταση), 4Α-2Ε-2Γ και 5Α-2Ε-1Γ που επίσης συζητήθηκαν. Θετικός αριθμός δείχνει εύνοια, οι αρνητικοί κοκκινίζονται:

Πίνακας 4. Σύγκριση με το σύστημα 3Α-3Ε-1Γ-1Ν

ΑΝΔ Α18 ΕΦΒ Κ18 ΓΥΝ Α18 ΝΝΔ Κ18
0,4 -0,8 0,7 -0,3
0,5 -1,0 0,8 -0,3
0,6 -1,0 0,8 -0,4
0,5 -1,1 0,8 -0,3
0,2 -1,1 0,9 0,0

Πίνακας 5. Σύγκριση με το σύστημα 3Α-2Ε-1Γ-2Ν που ψηφίστηκε

ΑΝΔ Α18 ΕΦΒ Κ18 ΓΥΝ Α18 ΝΝΔ Κ18
0,4 -2,8 0,7 0,7
0,5 -2,0 0,8 0,7
0,6 -2,0 0,8 0,6
0,5 -2,1 0,8 0,7
0,2 -2,1 0,9 1,0

Εδώ, όλοι ξυλεύονται σε βάρος των εφήβων. Η δικη μου πρόταση ήταν τελικά, διαισθητικά και μόνο, πλησιέστερα στο μαθηματικά σωστό (αλλά ζημιώνει τις νεάνιδες), η πρόταση που ψηφίστηκε προσπαθεί να ισορροπήσει το χάσμα εφήβων-νεανίδων. Παρατηρήστε ότι πουθενά δεν αδικούνται αναλογικά οι άντρες!

Πίνακας 6. Σύγκριση με το σύστημα 4Α-2Ε-2Γ

ΑΝΔ Α18 ΕΦΒ Κ18 ΓΥΝ+ΝΝΔ
1,4 -1,8 0,5
1,5 -2,0 0,5
1,6 -2,0 0,4
1,5 -2,1 0,6
1,2 -2,1 0,9

Κι εδώ πάλι, τα θύματα της κατανομής είναι οι έφηβοι. Ο αντρικός «ιμπεριαλισμός» δεν έχει φτάσει όμως στο αποκορύφωμά του:

Πίνακας 7. Σύγκριση με το σύστημα 5Α-2Ε-1Γ

ΑΝΔ Α18 ΕΦΒ Κ18 ΓΥΝ
2,4 -1,8 -0,5
2,5 -2,0 -0,5
2,6 -2,0 -0,6
2,5 -2,1 -0,4
2,2 -2,1 -0,1

Εδώ, οι άντρες «λεηλατούν» όλες τις αναπτυξιακές σκακιέρες. Η λογική γιατί να συζητηθει καν αυτό το παρωχημένο σύστημα δεν είναι σαφής. Ίσως οφείλεται, πολύ απλά, στην πολύ μεγαλύτερη σκακιστική δυναμικότητα, πολιτική ισχύ και κοινωνική παρουσία των αντρών στο σκάκι (και στο διαδίκτυο, ίσως). Είναι όμως το σενάριο που φοβάμαι, όπως φοβάται και ο Μακρόπουλος: Μόλις αφεθεί το σύστημα ελεύθερο, τείνει όχι προς την αριθμητική ισορροπία (θυμηθείτε, σύμφωνα με τα πιο πάνω νούμερα βρίσκεται στις τρεις αντρικές!) αλλά προς την ισοπέδωση των αναπτυξιακών σκακιερών, που δεν έχουν και ψήφο στις ΓΣ και στα ΔΣ της ΕΣΟ!

Οι πίνακες αυτοί είναι μία εκ των υστέρων επιβεβαίωση ότι η πλειοψηφία που ψήφισε τις οχτώ σκακιέρες στις 9/10, με βάση την πείρα δεκαετιών, δεν ήταν τόσο παράλογη όσο γίνεται προσπάθεια να φανεί. Θέλω όμως να είμαι ξεκάθαρος: Δεν έχω στη διάθεσή μου ούτε στοιχεία προηγούμενων αξιολογικών περιόδων, ούτε χρόνο να κάνω αναλυτικότερη μελέτη, συνυπολογίζοντας ίσως παράγοντες ποιότητας, χωροταξίας κλπ. Κατά τη γνώμη μου πάντως, η τάση είναι τόσο σαφής και ξεκάθαρη, που θα με παραξένευε αν ανατρεπόταν ριζικά. Η μόνη αδικημένη κατηγορία είναι των εφήβων, που όμως σωστό είναι να παραχωρήσουν λίγα από τα αναπτυξιακά προνόμιά τους υπέρ των άλλων κατηγοριών που έχουν μείνει από λίγο έως ιδιαίτερα ανησυχητικά (οι γυναίκες) πίσω.

14 Οκτώβριος, 2010 Posted by | ΓΕΝΙΚΑ, ΔΙΑΣΥΛΛΟΓΙΚΑ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ | 19 Σχόλια

Ένα «άγνωστο» ερωτηματολόγιο

Με την ευκαιρία των φετινών αγώνων για τα νεανικά πρωταθλήματα στη Χαλκιδική, ο Βαγγέλης Βιδάλης διένειμε ένα ερωτηματολόγιο, που είχε πρωτοχρησιμοποιήσει τον Απρίλιο του 2004, στην τελική φάση του τότε σχολικού πρωταθλήματος, για την καταγραφή και μελέτη θεμάτων σχετικών με το παιδικό/σχολικό σκάκι.

Ξαφνικά, το ερωτηματολόγιο –που μπορείτε να το δείτε πατώντας εδώ (σε pdf)– πήγε να γίνει θέμα στο ΔΣ. Μην ψάξετε όμως να το βρείτε στη λακωνική ενημέρωση που έχει αναρτηθεί στον ιστότοπο της ΕΣΟ, κρύβεται σεμνά ανάμεσα στις γραμμές της τυπικής διατύπωσης  «Διαβάστηκαν οι εκθέσεις του δ/ντη αγώνων Κ. Αλεξίου και του επικεφαλής διαιτητή Β.Βιδάλη για τα πανελλήνια ατομικά νεανικά πρωταθλήματα.» Τελικά, το αυτονόητο έγινε (ελπίζω) κατανοητό: Στην Ελλάδα επιτρέπεται (ακόμη και αν ενοχλούνται κάποιοι…) να κάνουμε ανεξάρτητες έρευνες (και) στον σκακιστικό χώρο.

Και επειδή εξίσου ελεύθερα οι ερευνώντες κρίνονται κιόλας, ο Βαγγέλης Βιδάλης έθεσε στη διάθεσή μου (με άλλα λόγια: απλώς του τα ζήτησα και μου τα έστειλε) και τα αποτελέσματα από την πρώτη ευρεία εφαρμογή και αξιολόγηση του ερωτηματολογίου του, το 2004 (θα τα βρείτε εδώ, σε pdf). Θυμίζω: 2004. Τότε που η Ελλάδα ήταν ευρωκράτειρα, πλούσια, όμορφη και δυνατή. Ο Βαγγέλης υπολογίζει ότι τα αποτελέσματα από την επεξεργασία του φετινού ερωτηματολογίου θα είναι δημοσιεύσιμα τον Σεπτέμβριο.

13 Ιουλίου, 2010 Posted by | ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ, ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΣΚΑΚΙ | Σχολιάστε

Μνημόνιο για την Α’ Εθνική

Τούνελ (δύο κατευθύνσεων) στην Εγνατία.

Πριν από μερικές ημέρες συγκεντρώθηκαν στη Θεσσαλονίκη εκπρόσωποι των δέκα βορειοελλαδίτικων σωματείων της Α’ Εθνικής και συνεργάστηκαν στην κατάρτιση ενός μνημονίου για θέματα της Α’ Εθνικής του 2010, και όχι μόνο.

Οι τεχνικές προτάσεις του μνημονίου (για να το διαβάσετε, πατήστε εδώ) υποβλήθηκαν ήδη στην Τεχνική Επιτροπή και το ΔΣ της ΕΣΟ. Κάποιες έγιναν δεκτές και κάποιες όχι, άλλες τροποποιήθηκαν και άλλες παραπέμφθηκαν στο μέλλον, όπως η εξής πρόταση για την αλλαγή του συστήματος:

Μεταξύ των στόχων του προτεινόμενου συστήματος είναι η Α’ εθνική να γίνει σαφώς πιο ανταγωνιστική, αφού ο κάθε σύλλογος θα έχει την επιλογή –ανάλογα με τα οικονομικά του μέσα ή τα τμήματα υποδομών του- σε ποιο ή ποια πρωταθλήματα θα «επενδύσει». Σήμερα υπάρχουν σύλλογοι που έχουν ως μονόδρομο ανάπτυξης την επιδίωξη της συμμετοχής τους στην α’ εθνική, με μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα τη στρεβλή τους ανάπτυξη (μέσω αθρόων μεταγραφών).

Με το προτεινόμενο σύστημα, οι σύλλογοι που δεν έχουν την οικονομική ευχέρεια να συμμετέχουν στην α’ εθνική, -αλλά διατηρούν τμήματα υποδομής-, και θέλουν να διεκδικούν πανελλήνιες διακρίσεις, θα έχουν πλέον αυτή τη δυνατότητα. Ο διαχωρισμός σε Α1 και Α2 μειώνει τις «αδιάφορες» ομάδες δηλαδή αυτές που δεν έχουν κάποιους ιδιαίτερους στόχους.

Σε κάθε περίπτωση, με την πρόταση αυτή, τα πρωταθλήματα θα είναι πιο αναπτυξιακά και θα υποστηριχθεί τόσο η δυναμική του νεανικού σκακιού, όσο και η ορθολογιστική εξέλιξη των σκακιστικών σωματείων που αποτελούν τη βάση του ελληνικού σκακιού.

Οι αλλαγές προτείνονται να είναι σε δύο κύριους άξονες (ομόφωνη απόφαση των εννέα παρόντων):

Α) Κατάργηση του συστήματος των 34 ομάδων και αντικατάσταση του από Α1 10-12 ομάδων, Α2 10-12 ομάδων, Β εθνική: τριών ομίλων από 8-10 ομάδες.

Β) Δημιουργία πρωταθλημάτων με την ανωτέρω δομή ανά κατηγορία (με 5 γενικές σκακιέρες και μία γυναικεία, και εφήβων/νεανίδων (-18, -16, -14, -12, με έξι σκακιέρες). Μία ομάδα μπορεί να συμμετέχει σε κάποιες ή όλες τις κατηγορίες και κάθε ομάδα της να είναι σε διαφορετική κατηγορία. Τηρούνται χωριστές βαθμολογίες (Α1-Α2 γενική, Α1-Α2 εφήβων). Η διεξαγωγή των πρωταθλημάτων αυτών γίνεται ταυτόχρονα.

Η συμμετοχή των αλλοδαπών σκακιστών περιορίζεται μόνον στο πρωτάθλημα με τις 5 γενικές+1 γυναικεία.

Μελλοντικά μπορεί να εξεταστεί και η δυνατότητα μετεξέλιξης σε 3 πρωταθλήματα: α)με 6 γενικές σκακιέρες, β)με 4 γυναικείες  γ)  με 6 (-18, -16, -14, -12)

Βρίσκω πολλές ενδιαφέρουσες ιδέες στην πρόταση αυτή και σκοπεύω να επανέλθω με μερικές ιδέες για ενδεχόμενες τροποποιήσεις, αλλά και για να εξηγήσω τα προβλήματα που βλέπω σε κάποιους από τους προτεινόμενους μηχανισμούς (ιδιαίτερα το Α1/Α2).

14 Δεκέμβριος, 2009 Posted by | ΔΙΑΣΥΛΛΟΓΙΚΑ, ΕΣΟ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ, ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑΤΑ, ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΟΙ ΣΥΛΛΟΓΟΙ, ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΓΩΝΩΝ | , | 5 Σχόλια

Α’ Εθνική ’09: Θρίαμβος του Άρπαντ Έλο και των ελβετιστών

kavala09

ΣΟ Καβάλας, πρωταθλητής Α' Εθνικής 2009

…και του ΣΟ Καβάλας βέβαια, όπως ήταν λογικό και αναμενόμενο χάρη στην πανίσχυρη αλλά και ισορροπημένη σύνθεσή της ομάδας του (που βλέπετε εδώ στη φωτο από τον επίσημο ιστότοπο, μετά την βράβευσή τους).

Υποθέτω ότι οι επιμελείς αναγνώστες θα έχετε παρακολουθήσει όλα τα τεχνικά στοιχεία (αποτελέσματα, παρτίδες κλπ) από τον επίσημο ιστότοπο των αγώνων (πατήστε εδώ), που ολοκληρώθηκαν χτες 9/7 στη Χαλκιδική με 2η την ΠΣ Περιστερίου και 3η την ΕΣ Θεσσαλονίκης, οπότε σκοπεύω στα επόμενα σχετικά άρθρα να εστιάσω την προσοχή μου σε διαφορετικά οργανωτικά θέματα.

Προς το παρόν, και για να εξηγήσω τον τίτλο του άρθρου, παραθέτω τους δύο επόμενους πίνακες. Ο πρώτος είναι ο τελικός πίνακας βαθμολογίας των αγώνων, καταστρωμένος κατά τον παραδοσιακό τρόπο, του συστήματος πουλ:

Πατήστε εδώ για τη συνέχεια

10 Ιουλίου, 2009 Posted by | ΔΙΑΣΥΛΛΟΓΙΚΑ, ΕΛΒΕΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ, ΕΣΟ, ΘΕΜΑΤΑ ΔΙΑΙΤΗΣΙΑΣ, ΘΕΣΜΟΙ, ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΙΣΟΒΑΘΜΙΑΣ, ΜΑΖΙΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ, ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΠΡΩΤΑΘΛΗΜΑΤΑ, ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΓΩΝΩΝ | , | 6 Σχόλια

Η πρώτη «σύγχρονη» σκακιστική παρτίδα

galeriaΤους δύο μήνες ανάπαυσης στο σκακιστικό του ιστολόγιο, Σκάκι στα σχολεία, ο Ηλίας Οικονομόπουλος έστρεψε το ενδιαφέρον του στο alter ego του, την ισπανική γλώσσα. Ως «νυν και αεί» σκακιστής όμως, δεν παρέλειψε να παρουσιάσει από το άλλο του ιστολόγιο, την Galería Hispánica (ένα ιστολόγιο που «αποσκοπεί στην παρουσίαση και έρευνα της λογοτεχνίας, της γλώσσας και του πολιτισμού της Ισπανίας και των χωρών της Λατινικής Αμερικής») μια παλιότερη μελέτη του σχετικά με την πιθανόν πρώτη καταγραμμένη παρτίδα σύγχρονου σκακιού στην ιστορία.

Πρόκειται για το σκάκι της αγάπης (escacs d’amor) ένα πανέμορφο ποίημα το οποίο χρησιμοποιεί το σκάκι σαν μια αλληγορία του έρωτα. Οι τρεις δημιουργοί του το συνέλαβαν ως μια παρτίδα ανάμεσα στον Καστέλβι (που παίζει με τα Λευκά και υποδύεται τον Άρη και τον Έρωτα) και τον Βινιόλες (που παίζει με τα Μαύρα και υποδύεται την Αφροδίτη και τη Δόξα). Ο Άρης προσπαθεί να κερδίσει την αγάπη της Αφροδίτης, ενώ ο Ερμής (που τον υποδύεται ο Φενολιάρ, ισχυρός σκακιστής της εποχής) παίζει το ρόλο του ρυθμιστή ή διαιτητή, κάνει σχόλια, και θέτει τους κανόνες.

Ο τόπος είναι η Βαλένθια (Βαλένσια την αποδίδει βέβαια σωστά ο Ηλίας), περί το 1475 και οι πρωταγωνιστές ήταν διάσημοι και ισχυροί της εποχής. Ο Φρανσέσκ ντε Καστέλβι [Francesc de Castellvi] ήταν σύμβουλος στην αυλή του βασιλιά Φερδινάνδου, του συζύγου της Ισαβέλας, ο Μπερνάτ Φενολιάρ [Bernat Fenollar] ήταν γραμματέας του Φερδινάνδου, ιερέας, καθηγητής μαθηματικών κ.ά., ενώ ο Ναρσίς Βινιόλες [Narcis Vinyoles] ήταν  πολιτικός, συγγραφέας και ανώτατος δικαστικός.

Στο άρθρο του ο Ηλίας παρουσιάζει αυτή την θεωρούμενη ως πρώτη καταγραμμένη παρτίδα σύγχρονου σκακιού (με τη βασίλισσα να ασκεί τις σημερινές υπερδυνάμεις της), τους πρώτους στίχους του ποιήματος (σε προαναγεννησιακά καταλανικά, που κάτι σου θυμιζουν όταν τα διαβάζεις αλλά δεν μπορείς να είσαι και απόλυτα βέβαιος) αλλά και πολλά στοιχεία ακόμη που ενισχύουν την αίσθηση ότι το σύγχρονο σκάκι είναι πολύ πιθανό να γεννήθηκε στην Ισπανία της ρεκονκουίστα, της ανακατάκτησης από τους Άραβες. Πατήστε εδώ για να απολαύσετε όλο το άρθρο του Ηλία.

17 Ιουνίου, 2009 Posted by | ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ, ΙΣΤΟΤΟΠΟΙ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ, ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ | , | 1 σχόλιο

Ποιες είναι οι «σωστές» περιφέρειες της Αττικής;

athina-zonesΣτο διπλανό χάρτη (από τη Wikipedia, με λίγη προσωπική επεξεργασία) βλέπουμε την τρέχουσα διοικητική διαίρεση της περιφέρειας Αττικής. Τα χρωματιστά στο κέντρο είναι η Νομαρχία Αθηνών με τις τέσσερις ζώνες της, όπως έχουν οριστεί από τις ίδιες τις υπηρεσίες της.  (Με κόκκινο: Δήμος Αθηναίων, πράσινο: Δυτική Αθήνα, πορτοκαλί: Νότια Αθήνα, ασημί: Βόρεια Αθήνα). Το αχνό κάτω από το πράσινο είναι το ηπειρωτικό μέρος της Νομαρχίας Πειραιά (φαίνεται και το ανατολικό μέρος του νησιού της Σαλαμίνας), στο πάνω αριστερό μέρος του χάρτη έχουμε (λίγο από) τη Δυτική Αττική, στο δεξιό μέρος (το νότιο και κεντρικό μέρος κυρίως από) την Ανατολική Αττική. Πολλά σχετικά στοιχεία θα βρείτε εύκολα στην ελληνική Βικιπαίδεια, π.χ. εδώ.

Με βάση και τα τρέχοντα σκακιστικά δεδομένα, θα πίστευε κανείς ότι μια λογική διαίρεση θα ξεκινούσε από τη Νομαρχία Πειραιά (ένα σταθερό σημείο αναφοράς), θα συνέχιζε με το Δήμο Αθηναίων, και στη συνέχεια θα δημιουργούσε συνεργασίες καθεμίας από τις τρεις σκακιστικά προηγμένες ζώνες της Αθήνας με το πλησιέστερο γειτονικό κομμάτι των άλλων δύο νομαρχιών: Με τη Δυτική Αθήνα τη Δυτική Αττική, με τη Νότια Αθήνα το νότιο (παραλιακό) μέρος της Ανατολικής Αττικής, με τη Βόρεια Αθήνα το κεντρικό και το βόρειο μέρος της Ανατολικής Αττικής. Φαίνεται λογικό, πρακτικό και εύχρηστο. Ίσως υπάρχουν κάποιες οριακές περιπτώσεις που θέλουν μια ειδική μεταχείριση, αλλά κατά τα υπόλοιπα όλα μοιάζουν εύκολα και απλά. Έτσι έγιναν λίγο-πολύ και τα πρόσφατα σχολικά: στον Πειραιά το «νομαρχιακό», στην Αθήνα το κεντρικό, στο Χαϊδάρι το δυτικό, στην Πεύκη το βόρειο, στην Καλλιθέα το νότιο.

Στην Καλλιθέα; Μια στιγμή —η Καλλιθέα (της «Νότιας Αθήνας») μαζί με το Μοσχάτο και τον Ταύρο (της «Δυτικής Αθήνας») δεν ανήκουν στην «περιφέρεια Πειραιά» κατά την ΕΣΣΝΑ; Ε, δεν πειράζει, ο εκπρόσωπος της Καλλιθέας είναι στην επιτροπή της νότιας περιφέρειας και μαζί με τον εκπρόσωπο του Μοσχάτου δούλεψαν για το σχολικό πρωτάθλημα της άλλης περιφερειακής επιτροπής που…

Μπερδευτήκατε; Έχει και άλλα τέτοια ο μπαξές, όρεξη νάχει κανείς να ασχολείται και να ψάχνει. Στην καλύτερη περίπτωση είναι εξισορροπητικές προσπάθειες με κάποια (ισχυρή ή αμφίβολη) λογική, στη χειρότερη μικρορουσφέτια (ή απομεινάρια από παλιότερα μικρορουσφέτια). Γι’ αυτό και ακούστηκε ευχάριστα στα αυτιά πολλών εκπροσώπων σωματείων στην προχθεσινή Γενική Συνέλευση της ΕΣΣΝΑ η πρόταση της «Άνοιξης» για διαίρεση κατά Νομαρχίες.

Μόνο που στο σημερινό αττικό σκάκι, η διαίρεση αυτή θα σήμαινε πολλά προβλήματα καταρχήν για τη Δυτική Αττική και ίσως το νότιο τμήμα της Ανατολικής Αττικής. Θα δημιουργούσε επίσης ένα τέρας, που θα κάλυπτε ολόκληρη τη Νομαρχία Αθηνών και θα απορροφούσε κάθε σταγόνα σκακιστικής ζωής από τις άλλες τρεις νομαρχίες. Η γνώμη μου είναι λοιπόν να διατηρήσουμε τη λογική του συστήματος των πέντε περιφερειών, αλλά χωρίς παραλογισμούς και «μικρορουσφέτια». Τα οριακά σωματεία της Νομαρχίας Αθηνών θα πρέπει ίσως να έχουν δικαίωμα για συγκοινωνιακούς λόγους να ζητήσουν να περάσουν στη γειτονική τους ζώνη, αρκεί να μη δημιουργούνται σημαντικές αγωνιστικές ανισορροπίες.

Οι συνέργειες Δυτικής Αθήνας και Δυτικής Αττικής είναι προχωρημένες σε πολλά επίπεδα (όχι μόνο στο σκάκι) και δεν βλέπω το λόγο γιατί να μείνει το σκάκι απέξω. Η διαίρεση της Ανατολικής Αττικής σε παραλιακή και βορειοκεντρική σκακιστική ζώνη επίσης λειτουργεί καλά μέχρι σήμερα, καθώς π.χ. διαδρομές όπως Μαραθώνας-Βουλιαγμένη ή Άνοιξη-Λαύριο με ένα μέσο δημόσιας συγκοινωνίας ακούγονται κακόγουστο αστείο.

Επιπλέον, δεν υπάρχει κανένας λόγος να μην υπάρχουν συνεργασίες γειτονικών σκακιστικών περιφερειών: του Πειραιά με τη Νότια περιφέρεια, του Κέντρου με όλες, της Βόρειας με τη Δυτική, ανάλογα με την περίσταση και την περίπτωση. Το σημαντικό είναι όμως να ακολουθούμε, έστω grosso modo τις υπάρχουσες πολιτικές και διοικητικές δομές. Το γιατί είναι νομίζω προφανές.

31 Μαρτίου, 2009 Posted by | ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗ, ΕΣΣΝΑ, ΘΕΣΜΟΙ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ, ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ | | Σχολιάστε

Σκάκι και τεστοστερόνη

chesstosteroneΈχω αναφερθεί και στο παρελθόν στην πολύ δυναμική ανοιχτή λίστα συζητήσεων των ΣΟ  Παγκρατίου και ΣΜΑΟ Καισαριανής. Τις τελευταίες ημέρες ξετυλίχτηκε εκεί μια πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση για το σκάκι από την πλευρά των ανδρών και από την πλευρά των γυναικών με αφορμή μια παρέμβαση του Ηλία Κουρκουνάκη στο Ιστολόγιο του Γάτου του Σρέντινγκερ (για ευκολία αναφοράς, επαναλαμβάνω επίσης το κείμενο του Ηλία στα σχόλια του παρόντος άρθρου).

Στη διάρκεια της συζήτησης, ο ακαδημαϊκός και μετρ Νίκος Καλλίθρακας-Κόντος υπέδειξε ένα άρθρο για μια κοινωνιολογική μελέτη (Testosterone and Chess Competition) που δημοσιεύτηκε το 1992, από την Αμερικανική Κοινωνιολογική Εταιρεία όπου οι ερευνητές Allan Mazur, Alan Booth και James M. Dabbs Jr. εξετάζουν τη συσχέτιση ανάμεσα στην τεστοστερόνη και τους σκακιστικούς αγώνες. Σύμφωνα με την έρευνά τους αυτή,

«Η ορμόνη τεστοστερόνη (Τ) έχει κεντρικό ρόλο στις πρόσφατες θεωρίες για την κατανομή σε επίπεδα ιεραρχίας κατά τη διάρκεια αντιπαραθέσεων πρόσωπο με πρόσωπο. Η έρευνα της υπόθεσης του μηχανισμού Τ ήταν μεθοδολογικά εύχρηστη σε αθλητικές εκδηλώσεις με φυσική καταπόνηση, όπου τα αποτελέσματα φάνηκαν να υποστηρίζουν την υπόθεση αυτή, αν και η γενίκευσή τους στο συνήθη κοινωνικό ανταγωνισμό είναι αμφιλεγόμενη. Ο ανταγωνισμός μεταξύ των σκακιστών είναι ένα βήμα πιο κοντά στο συνήθη κοινωνικό ανταγωνισμό επειδή δεν απαιτεί φυσική πάλη και προσφέρει το πεδίο των δοκιμών για την υπόθεση του μηχανισμού Τ, οι οποίες αναφέρονται στη μελέτη.

»Διαπιστώνουμε ότι οι νικητές των σκακιστικών τουρνουά παρουσιάζουν μεγαλύτερα επίπεδα τεστοστερόνης από τους ηττημένους. Επιπλέον, σε ορισμένες περιπτώσεις, οι διαγωνιζόμενοι παρουσιάζουν αύξηση των επιπέδων της τεστοστερόνης τους, σαν να προετοιμάζονται για τις αναμετρήσεις.

»Τα αποτελέσματα αυτά υποστηρίζουν σε γενικές γραμμές τις πρόσαφτες θεωρίες για το ρόλο της ορμόνης Τ για την κατανομή σε επίπεδα ιεραρχίας.»

Προσωπικά, δεν μπορώ να γνωρίζω τη βαρύτητα αυτής της μελέτης και είμαι κάπως επιφυλακτικός σε κοινωνιολογικές μελέτες που βασίζονται σε μικρά στατιστικά δείγματα, επειδή συχνά απλώς αποδεικνύουν αυτό που θέλουν να αποδείξουν. Πάντως, για να διαβάσετε ολόκληρη τη μελέτη (στα αγγλικά) θα πρέπει να μπείτε στον ιστότοπο της Αμερικανικής Κοινωνιολογικής Εταιρείας και να αγοράσετε ολόκληρο το συγκεκριμένο άρθρο. Επισημαίνω ότι η χρήση και διανομή του δεν είναι ελεύθερη.

19 Μαρτίου, 2009 Posted by | ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ | , , , , , , | 8 Σχόλια

Τα ελληνικά έλο και το παρασιτικό αδελφάκι τους

Η κανονικήκατανομή, το θεμέλιο του συστήματος έλο (εικόνα με χρωματική επεξεργασία, από την αγγλική Wikipedia)

Η κανονική κατανομή, το θεμέλιο του συστήματος έλο ( από την αγγλική Wikipedia)

Περιεχόμενα

1. Εισαγωγή

2. Στοιχεία

3. Παρατηρήσεις

4. Δια ταύτα

Τα τελευταία χρόνια αρθρογράφησα συχνά (και σε αυτό εδώ το ιστολόγιο) αλλά και εισηγήθηκα στο ΔΣ της ΕΣΟ για την ανάγκη να υπάρξει σοβαρή παρέμβαση στο σύστημα των ελληνικών βαθμών αξιολόγησης. Πίστευα (μάλλον αφελώς κατά πως φαίνεται) ότι με δεδομένη την όποια πείρα μου στο θέμα, θα αρκούσε η «γκρίνια» μου για να κινητοποιηθεί όποιος θα έπρεπε να κινητοποιηθεί. Δυστυχώς, οι αντιδράσεις που συνάντησα (και συναντώ ακόμη) ξεκινούν από την αδιαφορία και, περνώντας από την απροθυμία και την ενόχληση, φτάνουν μέχρι μια ανεξήγητη, δύσκολα συγκαλυπτόμενη εχθρότητα.

Είπα λοιπόν να θυμηθώ τα φοιτητικά μου χρόνια (από τότε έχω να κάνω ασκήσεις στατιστικής..) και να κάνω μια περιπτωσιακή μελέτη (case study στα καθ’ ημάς) για να [απo]δείξω αυτό που εμένα μου αρκούσε ότι διαισθανόμουν. Για τη μελέτη χρησιμοποίησα τους διεθνείς βαθμούς αξιολόγησης («έλο» θα τα λέω συχνά) που δημοσίευσε η παγκόσμια σκακιστική ομοσπονδία, FIDE, φέτος τον Ιανουάριο 2009 για τους Έλληνες σκακιστές, καθώς και τους εθνικούς βαθμούς αξιολόγησης που δημοσίευσε λίγες ημέρες αργότερα η ελληνική σκακιστική ομοσπονδία, η ΕΣΟ. Πήρα και τα δύο δείγματα από τους σχετικούς ιστότοπους. Το πλήθος των σκακιστών και στα δύο δείγματα είναι αρκετά μεγάλο –και αρκετά ανομοιογενές. Από τη στιγμή όμως που ήθελα να κάνω περισσότερο ποιοτική παρά ποσοτική μελέτη, ήταν νομίζω αρκετό.

1. Εισαγωγή  —Οι προϋποθέσεις για τη μελέτη:

Αυτό που ήθελα ήταν να διασφαλίσω με κάποιον τρόπο ότι θα εξετάσω βαθμούς αξιολόγησης που θα είναι «φρέσκοι», από ενεργούς σκακιστές. Αυτό θα μπορούσε να γίνει με συγκριτική μελέτη προηγούμενων πινάκων, αφενός όμως πίστευα ότι ακόμη και το φωτογραφικό στιγμιότυπο του Ιανουαρίου θα ήταν αρκετό για να δείξει το πρόβλημα και αφετέρου, πολύ πεζά, απλώς δεν είχα τα σχετικά στοιχεία στη διάθεσή μου.

Έτσι έθεσα τις εξής προϋποθέσεις:

  • Για τους διεθνείς βαθμούς (που δημοσιεύονται με μικρότερη χρονική περιοδικότητα) εξέτασα όσους είχαν έστω και μια αξιολογημένη παρτίδα.
  • Για τα εθνικά έλο αντίθετα (που έχουν εξάμηνη περιοδικότητα) εξέτασα όσους είχαν τουλάχιστον οκτώ αξιολογημένες παρτίδες (επτά είναι σήμερα το πιο συνηθισμένο τουρνουά, άρα τουλάχιστον ένα πλήρες αξιολογημένο τουρνουά συν μια παρτίδα).

Επίσης αποφάσισα στη συγκέντρωση των στοιχείων από τον εθνικό πίνακα να αρχίσω από το 1100 επειδή τα εθνικά έλο «κόβονται» (δεν δημοσιεύονται) από το 1005 και κάτω, ενώ μεταξύ 1000 και 1100 υπάρχουν δημοσιευμένοι και πολλοί «βαθμοί δραστηριότητας» (ανάλογα με τον αριθμό παιγμένων παρτίδων) –που ενώ μοιάζουν, δεν έχουν σχέση με τους βαθμούς αξιολόγησης και απλώς περιπλέκουν την κατανόηση των πραγμάτων.

Αφού διαπίστωσα ότι με την επιλογή αυτή είχα και πληθικά παρεμφερές δείγμα στο κοινό διάστημα εθνικών-διεθνών έλο 1400-2600, άρχισα την αξιολόγησή τους.

Η λυδία λίθος για την εξέταση της αξιοπιστίας του συστήματος είναι βέβαια ο βαθμός που προσεγγίζει την κανονική κατανομή, το θεμέλιο του συστήματος αξιολόγησης του καθηγητή Έλο (εικόνα στην αρχή του άρθρου).

Η κανονική («κωδωνοειδής») κατανομή, την οποία συναντούμε πολύ συχνά κατά τη στατιστική παρακολούθηση φυσικών φαινομένων, χαρακτηρίζεται από το ότι αριστερά και δεξιά της μέσης τιμής της, σε απόσταση μίας τυπικής απόκλισης (που έχει οριστεί από τον Έλο στους 200 βαθμούς αξιολόγησης) βρίσκεται το 68,2% του συνολικού πληθυσμού του δείγματος, ενώ σε απόσταση δύο τυπικών αποκλίσεων έχει προστεθεί άλλο ένα 27,2%, φτάνοντας συνολικά στο 95,4% του πληθυσμού.

Με άλλα λόγια, το 95% των σκακιστών θα (πρέπει να) βρίσκονται στους συν/πλην 400 βαθμούς απόσταση από τη μέση τιμή.

2. Στοιχεία:

Πατήστε εδώ για να συνεχίσετε

Σελίδες: 1 2 3 4

20 Φεβρουαρίου, 2009 Posted by | ΕΛΟ, ΕΣΟ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ | , , | 3 Σχόλια

προπόνηση, προπονητής, προπονητική

daskalosΟ σκοπός αυτού του μικρού άρθρου είναι να αναδειχθεί σε έναυσμα και να εξελιχθεί σε δομημένη συλλογή επιμέρους άρθρων και τοποθετήσεων, όπου θα παρουσιάζονται τα ειδικότερα θέματα σε αυτό το τεράστιο κεφάλαιο (που απλώς αγγίζω εδώ)  και θα συνεισφέρει στην οριοθέτηση και την οργάνωσή τους, στην επιμέλεια και την εξέλιξή τους. Πρόκειται για τεράστιο, πολύκλαδο, και ιδιαίτερα ζωντανό θέμα, που διατρέχει χαοτικά το σκάκι από τη βάση μέχρι την κορυφή του, από το παρελθόν μέχρι το μέλλον του. Γι’ αυτό θα αρκεστώ εδώ σκόπιμα σε μερικούς πολύ βασικούς ορισμούς και κάποια αποσπάσματα από τη Σκακιστική εγκυκλοπαίδεια του Χρήστου Κεφαλή, που εκδόθηκε πρόσφατα από τις εκδόσεις Κέδρος (διαβάστε σχετικά εδώ) με θεώρηση ύλης από το διεθνή μετρ Ηλία Κουρκουνάκη (Ηλ.Κ), ο οποίος έχει διακριθεί  και ως σκακιστικός προπονητής. Για τα πλήρη λήμματα (όπου ίσως γίνονται και σαφέστερα τα αποσπάσματα που διάλεξα εδώ), συνιστώ ένθερμα να ανατρέξετε στο εξαιρετικό αυτό βιβλίο.

προπόνηση Η διαδικασία κατάρτισης του σκακιστή, κατά κανόνα με τη βοήθεια ενός ειδικού…. Σκοπός της σκακιστικής προπόνησης είναι να μεταδώσει σε ένα σκακιστή την κατάλληλη μεθοδολογία μελέτης και τις βασικές γνώσεις… δεν μπορεί να υποκαταστήσει την ατομική μελέτη… «Η ουσία της προπόνησης είναι να μαθαίνουμε πώς να μαθαίνουμε…» (Ηλ.Κ.).

προπονητής Άτομο που ασχολείται επαγγελματικά με σκακιστικές προπονήσεις…Υπάρχουν εμπειρικοί και καταρτισμένοι προπονητές,… Η καταλληλότητα ενός προπονητή… εξαρτάται από τα προσόντα του… Σε αντίθεση με ό,τι πιστεύεται συχνά, ο προπονητής δεν χρειάζεται να είναι ισχυρότερος σκακιστής από τον παίκτη που προπονεί…

προπονητική Η επιστήμη της σκακιστικής προπόνησης, η διαδικασία κατάρτισης προπονητών σκακιού… Σε χώρες όπως ΕΣΣΔ, Ουγγαρία και Βουλγαρία το σκάκι είχε καθιερωθεί και διατηρείται ως ειδικότητα στις Γυμναστικές Ακαδημίες… Η διαδικασία κατάρτισης των προπονητών μπορεί να περιλαμβανει ακόμη διαλέξεις και σεμινάρια. Δυστυχώς, οι σχετικές διαδικασίες δεν έχουν προωθηθεί επαρκώς στη χώρα μας, με αποτέλεσμα οι περισσότεροι προπονητές να είναι εμπειρικοί…. Το 2002 έγινε μια αρχή, με την εισαγωγή της ειδικότητας προπονητής σκάκι στα ΙΕΚ για μια χρονιά.

Το βήμα είναι ανοιχτό και ελεύθερο για όποιον θέλει να συνεισφέρει…

11 Δεκέμβριος, 2008 Posted by | ΘΕΣΜΟΙ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΚΑΚΙ, ΠΡΟΠΟΝΗΤΕΣ, ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ, ΣΚΑΚΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗ | , , , | 8 Σχόλια